Chiều ngày 21/10/2026, tại Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Hội đồng Lý luận Trung ương đã tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề “Phát huy vai trò tư vấn chiến lược của Hội đồng Lý luận Trung ương trong kỷ nguyên phát triển mới”. Đây là diễn đàn học thuật quy mô lớn nằm trong chương trình làm việc của Kỳ họp thứ ba Hội đồng nhiệm kỳ 2026-2031, đồng thời là hoạt động trọng tâm hướng tới Lễ kỷ niệm 30 năm thành lập Hội đồng Lý luận Trung ương (30/10/1996 - 30/10/2026).
Quang cảnh Hội thảo
Hội thảo do Thường trực Hội đồng Lý luận Trung ương chủ trì, gồm các đồng chí: GS.TS Nguyễn Xuân Thắng, Ủy viên Bộ Chính trị khóa XIII, Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương; GS.TS Lê Văn Lợi, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, Phó Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương; và PGS.TS Nguyễn Mạnh Hùng, Phó Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hội đồng Lý luận Trung ương.
Tham dự hội thảo có đại diện lãnh đạo các ban, bộ, ngành, cơ quan tham mưu chiến lược của Đảng, lãnh đạo Hội đồng qua các thời kỳ, cùng các Ủy viên Hội đồng, các chuyên gia tư vấn cấp cao và các nhà khoa học tiêu biểu trong cả nước.
Bốn yêu cầu cấp thiết về đổi mới công tác tư vấn chiến lược trong bối cảnh mới
PGS.TS Nguyễn Mạnh Hùng, phát biểu khai mạc và đề dẫn hội thảo
Phát biểu khai mạc và đề dẫn hội thảo, PGS.TS Nguyễn Mạnh Hùng nhấn mạnh, sau 30 năm xây dựng và phát triển, việc nhìn nhận và nâng tầm chức năng tư vấn chiến lược của Hội đồng là đòi hỏi khách quan của thực tiễn. Đồng chí đã gợi mở 4 nhóm nội dung trọng tâm để các đại biểu tập trung trao đổi, làm rõ.
Thứ nhất, cần định vị và xác định rõ vị trí, chức năng của Hội đồng Lý luận Trung ương trong tổng thể công tác lý luận của Đảng, đặc biệt là mối quan hệ gắn kết với Đề án xây dựng mạng lưới nghiên cứu khoa học lý luận chính trị toàn quốc trong giai đoạn mới.
Thứ hai, hội thảo cần thảo luận sâu về việc xác định các chủ đề nghiên cứu, phương thức thực hiện và vai trò của công tác tư vấn chiến lược trong việc hoạch định các đường lối, chủ trương lớn của Đảng.
Thứ ba, cần tập trung phát huy năng lực dự báo tương lai, xây dựng các kịch bản phát triển và cơ chế cảnh báo sớm, vượt lên trên khuôn khổ của việc tổng kết thực tiễn thuần túy để đáp ứng yêu cầu trước những biến động nhanh chóng của tình hình quốc tế và trong nước.
Thứ tư, trước tác động sâu sắc của cuộc cách mạng khoa học - công nghệ, đặc biệt là sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI), công tác nghiên cứu và tư vấn chiến lược của Hội đồng phải nhanh chóng đổi mới phương thức tiếp cận và cách thức vận hành nhằm đáp ứng kịp thời các đòi hỏi của kỷ nguyên mới.
Dấu ấn 30 năm hình thành, phát triển và những bài học kinh nghiệm sâu sắc
Trong phiên thứ nhất về Quá trình hình thành và phát triển của Hội đồng Lý luận Trung ương, GS.TS Lê Văn Lợi đã cùng các đại biểu điểm lại những mốc son lịch sử và bước chuyển mình qua các nhiệm kỳ.
Trình bày tham luận mở đầu, TS. Phùng Quốc Hiển, nguyên Phó Chủ tịch Quốc hội, chuyên gia tư vấn cấp cao của Hội đồng, khẳng định việc thành lập Hội đồng Lý luận Trung ương vào năm 1996 là yêu cầu tất yếu khách quan của công cuộc đổi mới đất nước. Qua 30 năm đồng hành cùng sự nghiệp cách mạng, Hội đồng đã khẳng định được tầm vóc và uy tín khoa học đặc biệt. TS. Phùng Quốc Hiển đề xuất 3 kiến nghị then chốt cho giai đoạn tiếp theo, gồm: thiết lập cơ chế đặt hàng nghiên cứu lý luận chiến lược từ sớm, từ xa trước các vấn đề mới nảy sinh; hoàn thiện cơ chế chuyển hóa kết quả nghiên cứu thành các quyết sách, chính sách cụ thể của Đảng và Nhà nước; đồng thời xây dựng mạng lưới trí tuệ lý luận quốc gia và quy hoạch bồi dưỡng đội ngũ chuyên gia kế cận có tư duy vượt trội.
GS.TS Phùng Hữu Phú, nguyên Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng phát biểu tại Hội thảo
Đánh giá chặng đường nhiệm kỳ 2016 - 2021, GS.TS Phùng Hữu Phú, nguyên Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng, nhấn mạnh những nỗ lực vươn lên mạnh mẽ trong việc trực tiếp tham gia xây dựng, thẩm định các văn kiện Đại hội XII và XIII của Đảng. Đồng chí chia sẻ những bài học thực tiễn về tính độc lập, tự chủ và vị thế cơ quan tư vấn học thuật chiến lược hàng đầu của Trung ương.
GS.TS Tạ Ngọc Tấn, nguyên Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng phát biểu tại Hội thảo
Khái quát các thành tựu giai đoạn 2021 - 2026, GS.TS Tạ Ngọc Tấn, nguyên Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng, nêu bật sự ổn định tổ chức bộ máy, năng lực kết nối và quy tụ đội ngũ hàng nghìn nhà khoa học trên khắp mọi miền đất nước. Hội đồng đã đóng vai trò hạt nhân cung cấp luận cứ khoa học cho nhiều nghị quyết trung ương, hoàn thiện hệ thống lý luận về đường lối đổi mới và trực tiếp tham gia bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.
Định hướng nâng tầm vai trò tư vấn chiến lược và mạng lưới lý luận trong kỷ nguyên mới
Tại phiên thứ hai, hội thảo tập trung làm rõ các giải pháp định hướng phát triển Hội đồng trong kỷ nguyên mới.
TS. Ngô Đông Hải, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương, Ủy viên Hội đồng phát biểu tại Hội thảo
TS. Ngô Đông Hải, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương, Ủy viên Hội đồng, đã phân tích sâu sắc mối quan hệ phối hợp giữa Hội đồng với các cơ quan tham mưu chiến lược của Đảng như Ban Tuyên giáo Trung ương, Ban Tổ chức Trung ương, Ủy ban Kiểm tra Trung ương và Văn phòng Trung ương Đảng. Đồng chí khẳng định vai trò tư vấn chiến lược của Hội đồng là cầu nối tri thức học thuật, cung cấp chiều sâu lý luận và phương pháp luận hệ thống nhằm hỗ trợ các cơ quan tham mưu đúc kết thực tiễn thành các quy luật, chủ trương lãnh đạo đúng đắn, tránh rơi vào tình trạng hành chính hóa hay xem nhẹ công tác nghiên cứu lý luận.
Thiếu tướng, PGS.TS, NGND Nguyễn Bá Dương, Trưởng Nhóm Chuyên gia 35 Quân ủy Trung ương, nguyên Ủy viên Hội đồng phát biểu tại Hội thảo
Bàn về hoạt động nghiên cứu khoa học và dấu ấn phối hợp, Thiếu tướng, PGS.TS, NGND Nguyễn Bá Dương, Trưởng Nhóm Chuyên gia 35 Quân ủy Trung ương, nguyên Ủy viên Hội đồng, đã làm rõ hiệu quả các chương trình khoa học phối hợp với Bộ Quốc phòng và Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam. Đồng chí khẳng định Hội đồng đã đồng hành cùng lực lượng vũ trang luận giải sâu sắc tư duy bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa, giữ vững quốc phòng - an ninh và bồi đắp bản lĩnh, thế giới quan khoa học cho đội ngũ cán bộ nghiên cứu lý luận chính trị quân đội.
TS. Bùi Trường Giang, nguyên Phó Chủ tịch, Tổng Thư ký Hội đồng Lý luận Trung ương phát biểu tại Hội thảo
Nhiều đại biểu tại hội thảo cũng thảo luận sôi nổi về mô hình tổ chức, cơ chế phối hợp giữa Hội đồng với Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh. Các ý kiến thống nhất cao rằng, dù vận hành theo cơ chế nào thì việc giữ vững vị thế của Hội đồng là cơ quan tư vấn chiến lược trực thuộc Bộ Chính trị, Ban Bí thư, hoạt động tại Học viện là thiết chế phù hợp để kết hợp tối đa thế mạnh về hạ tầng, nguồn nhân lực và tính độc lập, chuyên sâu của các nhà khoa học lý luận.
Lý luận phải thực sự là ngọn đuốc soi đường, đi trước mở đường và dẫn dắt phát triển
Phát biểu chỉ đạo và kết luận hội thảo, GS.TS Nguyễn Xuân Thắng ghi nhận, biểu dương tinh thần làm việc tâm huyết, thẳng thắn, trách nhiệm và hàm lượng trí tuệ rất cao trong các tham luận, ý kiến đóng góp của các đại biểu.
GS.TS Nguyễn Xuân Thắng, Ủy viên Bộ Chính trị khóa XIII, Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương phát biểu chỉ đạo và kết luận hội thảo
Đồng chí nhắc lại lời dạy của V.I. Lênin mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã trân trọng dẫn lại ở trang đầu cuốn sách Đường Kách mệnh. Quán triệt tinh thần chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm trong các buổi làm việc với Hội đồng, Giáo sư Nguyễn Xuân Thắng khẳng định lý luận của Đảng phải luôn giữ vững vị trí ngọn đuốc soi đường, đi trước mở đường, định hướng và dẫn dắt sự nghiệp xây dựng, bảo vệ và phát triển đất nước.
Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương nhấn mạnh, vai trò và vị thế tư vấn chiến lược của Hội đồng đối với Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị và Ban Bí thư đã được lịch sử 30 năm tôi luyện và kiểm nghiệm. Bước vào kỷ nguyên phát triển mới, Hội đồng phải không ngừng đổi mới phương thức hoạt động, giữ vững tính độc lập, khách quan trong nghiên cứu học thuật, chủ động mở rộng mạng lưới liên kết với các ban, bộ, ngành, địa phương và bạn bè quốc tế.
GS.TS Nguyễn Xuân Thắng yêu cầu Ban Tổ chức hội thảo và Ban Thư ký khoa học nghiêm túc chắt lọc, tiếp thu toàn diện các đề xuất, kiến nghị xác đáng để hoàn thiện báo cáo trình Bộ Chính trị, Ban Bí thư; đồng thời chuẩn bị chu đáo các điều kiện nhằm tổ chức thành công Lễ kỷ niệm 30 năm thành lập Hội đồng Lý luận Trung ương trong những ngày tới./.
Tin: Nguyễn Thanh - Ảnh: Gia Đức